Zaburzenia czynnościowe

Objawy: dlaczego potrzebna jest specjalna ocena

Ból, zawroty głowy, zmęczenie, problemy trawienne lub ruchowe mogą występować w wielu stanach chorobowych, a fakt, że zmieniają one lokalizację lub intensywność, nie oznacza sam w sobie, że mają one funkcjonalne pochodzenie.

Lekarz bierze pod uwagę historię, charakterystykę skarg, wizytę i przepisane badania. Osłabienie, zaburzenia czucia lub drgawki wymagają odpowiednich umiejętności neurologicznych. Nie jest konieczne bezwzględne wykluczenie wszystkich możliwych chorób z powtarzającymi się testami i nie zatrzymywanie się przy pierwszym normalnym badaniu.

Nagłe osłabienie po jednej stronie, trudności w mówieniu, nowy silny ból w klatce piersiowej, ciężkie trudności z oddychaniem lub utrata przytomności wymagają pilnej pomocy, dzwoniąc pod numer 112. Wcześniejsza diagnostyka funkcjonalna nie unieszkodliwia nowych sygnałów alarmowych.

Różne terminy nie są synonimami

W niektórych duńskich kontekstach pojęcie Zespół cielesnego niepokoju (BDS) jest używany do opisywania grup utrzymujących się objawów fizycznych i nie powinien być automatycznie stosowany do wszystkich osób ani traktowany jako równoważny dla wszystkich tak zwanych „funkcjonalnych” diagnoz.

Na przykład, funkcjonalne zaburzenia neurologiczne odnoszą się do pewnych zmian w ruchu, czuciu lub innych funkcjach neurologicznych. Zespół jelita drażliwego ma inny obraz choroby. ME/CFS wymaga własnych kryteriów i szczególnej uwagi na zaostrzenie po wysiłku.

Należy zapytać lekarza o to, jaka diagnoza została postawiona, jakie czynniki ją potwierdzają i jakie objawy pozostają niewyjaśnione. Zaburzenie funkcjonalne może towarzyszyć innej chorobie.

Jak diagnozuje się chorobę?

Diagnoza opiera się na obrazie klinicznym i kryteriach określonego schorzenia, natomiast w przypadku czynnościowego zaburzenia neurologicznego specjalista szuka typowych pozytywnych objawów klinicznych: nie stawia diagnozy tylko dlatego, że wynik MRI jest prawidłowy.

Czas trwania, przebieg i skutki objawów są ważne, ale nie ma ogólnego limitu trzech lub sześciu miesięcy dla wszystkich chorób. Lekarz zdecyduje, czy konieczne są dalsze badania w celu wykrycia powiązanych schorzeń lub nowych objawów.

Co wiemy o przyczynach?

Mechanizmy są złożone i różnią się w zależności od okoliczności i osób. Czynniki biologiczne, doświadczenia chorobowe, sen, stres i kontekst mogą odgrywać rolę, ale niekoniecznie we wszystkich przypadkach. Trauma psychiczna nie jest wymogiem obowiązkowym i nie powinna być zakładana.

Układ nerwowy, hormony i objawy

Reakcja na stres obejmuje kilka układów. Adrenalina i noradrenalina są zaangażowane w szybką reakcję sympatyczną; kortyzol jest regulowany przez oś podwzgórze-przysadka-nadnercza. Zmęczenie lub ból nie wskazują na nieprawidłowy poziom tych hormonów.

Nie jest poprawne przypisywanie wszystkich objawów „buforowanemu” trawieniu, zablokowanemu gojeniu się komórek lub zmęczeniu nadnerczy. Jeśli podejrzewa się chorobę hormonalną, konieczne są specjalne badania kliniczne.

Zdarzenia poprzedzające objawy

Niektórzy ludzie zgłaszają wybuchy po infekcji, urazie lub trudnym okresie; inni nie rozpoznają konkretnego zdarzenia. Zwykła sekwencja czasowa nie wskazuje na mechanizm. Pomocna może być rekonstrukcja historii bez wskazywania winy lub pojedynczego wyjaśnienia.

Stwórz zrównoważoną ścieżkę

Utrzymujące się objawy mogą wpływać na aktywność, pracę, relacje i zasoby finansowe. Trudności te wymagają szczególnej uwagi i nie są dowodem dobrowolnego podtrzymania choroby przez osobę chorą.

Wspólny plan może określić priorytety, realistyczne cele i terminy odpraw. Lekarz może ocenić leki i możliwe skutki uboczne bez proszenia pacjenta o samodzielne zaprzestanie ich przyjmowania. Leczenie chorób współistniejących jest nadal ważne.

Rozłożenie aktywności i przerwy mogą być pomocne, ale jeśli wysiłek powoduje opóźnione i długotrwałe pogorszenie, należy to zgłosić i rozważyć podczas planowania: automatyczne zwiększanie intensywności treningu może być niewłaściwe.

Przyjdź posłuchać i zrozumieć zabiegi

Jasne wyjaśnienie diagnozy może pomóc w zrozumieniu ścieżki leczenia. Objawów nie należy traktować jako fikcyjnych, a wsparcie psychologiczne nie oznacza, że jest ono wymyślone. Może być oferowane w określonych celach i w połączeniu z innymi odpowiednimi działaniami.

Możesz sporządzić krótką listę objawów, zmian i podejrzeń, jakie leki przyjmujesz i co najbardziej ogranicza Twój dzień. Umówienie się z koordynatorem trasy pomoże uniknąć sprzecznych instrukcji.

Relaks lub uważność mogą pomóc niektórym ludziom. Jeśli nasilają się lęki, traumatyczne wspomnienia lub uczucie oderwania, przestań i poproś o wsparcie. Nie jest konieczne rozwiązywanie każdego stresu, aby poradzić sobie z innymi problemami.

Ćwiczenia i rehabilitacja

Program powinien być oparty na diagnozie i indywidualnej odpowiedzi. W kontekście funkcjonalnych zaburzeń neurologicznych wskazane mogą być specjalne środki rehabilitacyjne, przeprowadzane przez specjalistów posiadających odpowiednie umiejętności. Nie wystarczy zalecać ogólnie większego wysiłku fizycznego.

W przypadku ME/CVS zaostrzenie po wysiłku wymaga adaptacyjnego zarządzania energią. Wytyczne nie zalecają programów, w których ciągle zwiększa się wysiłek bez względu na objawy. Postępy powinny być elastyczne i oparte na konsensusie, jeśli to konieczne.

Czy można im zapobiec?

Nie ma strategii, która gwarantuje uniknięcie tych zakłóceń. Zrównoważone nawyki i wsparcie społeczne mogą promować zdrowie, ale choroba nie oznacza, że źle spałeś, myślałeś lub żyłeś.

Dzieci i młodzież

Powtarzający się ból, zmęczenie lub problemy z poruszaniem się wymagają odpowiedniej oceny pediatrycznej, uwzględniającej wzrost, rozwój i towarzyszące objawy. Nie powinny być one automatycznym wynikiem problemów rodzinnych, stresu lub zachowań.

Ważne jest, aby wysłuchać dziecka lub młodzieńca w sposób odpowiedni do jego wieku, zaangażować rodzinę i uzgodnić ze szkołą wsparcie, jeśli to konieczne. Cele mogą obejmować uczestnictwo, kontrolę objawów i zrównoważone funkcjonowanie.

Leczenie zależy od diagnozy: może obejmować leczenie medyczne, rehabilitację i konkretne środki psychologiczne. Nie udowodniono, że manipulacje czaszkowe lub trzewne normalizują układ nerwowy lub aktywują ogólne samoleczenie. Nowe lub nasilające się objawy wymagają ponownej oceny.

Jaką rolę odgrywa osteopatia?

Nie ma wystarczających dowodów, aby sugerować osteopatię jako ogólne leczenie zaburzeń funkcjonalnych poprzez domniemaną regulację hormonów, narządów i układu nerwowego. „Hierarchia uzdrawiania” między mózgiem, trawieniem i mięśniami nie jest potwierdzoną kliniczną podstawą do wyboru terapii.

W przypadku wyraźnego problemu z układem mięśniowo-szkieletowym, lekarz może ocenić i zaproponować odpowiednie środki mające na celu poprawę funkcjonowania i komfortu, ale nie zastępują one leczenia objawów neurologicznych, przewodu pokarmowego lub ogólnoustrojowych.

Plan może obejmować kilku specjalistów, każdy z własnym doświadczeniem i musi być zagwarantowany w oparciu o korzyści, tolerancję i potrzeby osoby.